Məqalələr

Miqrasiya Məcəlləsi ilə Əmək Məcəlləsi arasında ziddiyyət var?

Miqrasiya Məcəlləsinin qüvvəyə minməsi ilə xarici hüquqi şəxsin baş ofisindən uzun müddətli (90 gündən çox) ezamiyyətə göndərilən işçilərlə iş icazəsi alındıqdan sonra əmək müqavilələrinin kiminlə (filial yoxsa baş ofis) və hansı ölkənin qanunvericiliyinə əsasən bağlanılması məqamında Əmək Məcəlləsi ilə ziddiyyət təşkil etdiyi fikirləri hələ də səslənməkdədir. Əslində Miqrasiya Məcəlləsi qüvvəyə minməklə bir çox məqamlara aydınlıq gətirərək Əmək Məcəlləsi ilə bir birini tamamladı.

Belə ki, Miqrasiya Məcəlləsinin məqsədi:

  • əmək müqaviləsinin harada bağlanılmasını deyil hansı müddətə bağlanılmasını;
  • miqrantın iş icazəsi aldıqdan sonra əmək funksiyasına başlamalı olduğunu və bunun müddətini müəyyən etməkdir.

Əmək Məcəlləsinin məqsədi isə işçi ilə işəgötürən arasında yaranan hüquq və öhdəliklərin tənzimlənməsi, işçinin hüquqlarının qorunmasıdır. Əmək müqaviləsinin bağlanılmasının məcburi olmasının səbəbi bu məqsədə nail olmanın asanlaşdırılmasıdır.

Ardını oxu...
 

VALİDEYNLİK HÜQUQLARINDAN MƏHRUMETMƏ HALLARI, QAYDASI VƏ MƏHRUMETMƏNİN HÜQUQİ NƏTİCƏLƏRİ

Ümumiyyətlə qeyd etməliyik ki, valideynlər öz uşaqları barəsində bərabər hüquq və vəzifələrə malikdirlər. Onlar uşaqlarının hüquq və qanunla qorunan mənafelərinin müdafiə edilməsi üçün öhdəlik daşıyırlar. Buna görə də, valideynlik hüquqları uşaqların mənafeyinə zidd həyata keçirilə bilməz. Valideynlik hüquqlarını həyata keçirərkən valideynlər uşaqların mənəvi inkişafına, fiziki və psixi sağlamlığına xələl yetirməməlidirlər. Qanunvericiliyə əsasən, valideynlər uşaqlarının tərbiyəsində onların istismarına, təhqir edilməsinə, mənəviyyatının alçaldılmasına, qəddarlığa, kobudluğa və biganəliyə yol verə bilməzlər. Qeyd edim ki, valideynlik hüquqları həyata keçirilən zaman uşaqların hüquq və mənafelərinə ziyan vuran valideynlər qanunvericiliklə müəyyən olunmuş qaydada məsuliyyət daşıyırlar. Bu məsuliyyət tədbirlərindən biri valideynlərin valideynlik hüquqlarından məhrum edilməsidir.

Valideynlik hüquqlarından məhrumetmə Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 64-cü maddəsi ilə tənzimlənir. Ailə Məcəlləsinin sözügedən maddəsində valideynlərin (onlardan birinin) valideynlik hüquqlarından hansı hallarda məhrum edilə bilmələri öz əksini tapıb. Belə ki, valideynlər (onlardan biri) valideynlik hüquqlarından aşağıdakı hallarda məhrum edilə bilərlər:

  1. öz valideynlik vəzifələrini yerinə yetirmədikdə;
  2. alimenti qəsdən ödəmədikdə;
  3. heç bir üzürlü səbəb olmadan uşağı doğum evindən və yaxud hər hansı müalicə, tərbiyə və digər analoji müəssisələrdən götürməkdən imtina etdikdə;
  4. valideynlik hüquqlarından sui-istifadə etdikdə;
  5. uşaqlara qarşı məişət zorakılığı ilə bağlı hərəkətlər törətdikdə;
  6. xroniki alkoqol və narkomaniya xəstəsidirsə;
  7. uşaqların və ya ərinin (arvadının) sağlamlığına və ya həyatına qarşı qəsdən edilmiş cinayət törətdikdə.

 

Ardını oxu...
 

Əmtəələrin beynəlxalq alqı-satqı müqavilələri haqqında 1980-ci il BMT Konvensiyası

Beynəlxalq ticarət dövriyyəsi iştirakçılarının ehtiyaclarının təmin edilməsi üçün istifadə etdiyi müqavilə öhdəliklərinin əsas növü əmtəələrin beynəlxalq alqı-satqısı müqaviləsidir. XX əsrin ortalarından başlayaraq təsərrüfat subyektləri arasında mübadilənin digər formalarının inkişaf etməsinə baxmayaraq, bu müqavilə hələ də dünya iqtisadiyyatı çərçivəsində münasibətlərin tənzimlənməsində öz başlıca rolunu qoruyub saxlayır [6, s. 3].

Alqı-satqı müqaviləsinə tətbiq edilən milli hüquq normalarında bir çox fərqlər mövcuddur. Bu fərqlər dövlətlər arasında müqavilə şərtlərinin hazırlanmasında və onların pozulması zamanı hüquqi nəticələrin müəyyən edilməsində problemlər yaradır. Təbii ki, qeyd edilən problemlər beynəlxalq ticarətin inkişafına mane olan amillərdəndir. Buna görə də, alqı-satqı müqaviləsinin hüquqi tənzimlənməsinin beynəlxalq unifikasiyası zərurəti yaranmışdır [7, s. 5].

Ardını oxu...
 

“Xüsusi fərqlənmə nişanı” və “Fərqlənmə nişanı” alınması qaydaları

Hal-hazırda həm hüquqi, həm də fiziki şəxslər sifarişlə və ya öz ehtiyaclarını və ya istehsal fəaliyyətini təmin etmək məqsədilə sərnişin və ya yük daşıma xidmətlərini şəxsi və ya istifadələrində olan avtomobillərlə həyata keçirirlər. Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinə əsasən sifarişlə sərnişin və yük daşıma xidmətlərinin göstərilməsinə görə “Fərqlənmə nişanı”, öz istehsal fəaliyyətini təmin etmək üçün işçilərinin və özünəməxsus yüklərin daşınmasına görə “Xüsusi fərqlənmə nişanı” alınması nəzərdə tutulur.

Avtomobil nəqliyyatı vasitələri ilə sərnişin və yük daşımalarını həyata keçirən vergi ödəyicilərinə “Fərqlənmə nişanı” və “Xüsusi fərqlənmə nişanı” Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən verilir. Avtomobil nəqliyyatı vasitələri ilə sifarişlə sərnişin və yük daşımalarını həyata keçirən şəxslər hər bir avtomobil nəqliyyatı vasitəsi üçün Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat Nazirliyindən təqvim ayının sonunadək öz istəklərinə uyğun olaraq (vergi ödəyicisi kimi uçota alındıqdan sonra):

  1. Vergilər Nazirliyi tərəfindən təsdiq edilmiş formada ərizə; və
  2. ərizəyə həmin  fəaliyyət üçün sadələşdirilmiş verginin ödənilməsini təsdiq edən bank ödəniş sənədi (nəqliyyat vasitəsinin dövlət qeydiyyat nişanının seriya və nömrəsi aydın göstərilməlidir) əlavə edilərək növbəti ay, rüb, yarım il və ya il üçün ciddi hesabat blankı olan “Fərqlənmə nişanı”nı almalıdırlar.

Nəqliyyat Nazirliyi bununla bağlı ərizə daxil olduğu tarixdən 2 gün ərzində ya “Fərqlənmə nişanı”nı və ya  “Fərqlənmə nişanı”nı verməkdən imtina edərsə imtinanın səbəblərini göstərməklə yazılı məlumat verməlidir. "Fərqlənmə nişanı" həyata keçirilən fəaliyyət üçün nəzərdə tutulan vergilərin ödənildiyini təsdiq etdiyi üçün (vergitutma məqsədləri üçün nəzərədə tutulduğuna görə) nəqliyyat vasitəsi üçüncü şəxs tərəfindən alınarkən və ya onun istifadəsinə verilərkən əvvəlki sahib və ya istifadəçi tərəfindən qabaqcadan ödənilmiş vergilər nəzərə alınır və verginin ödənildiyini təsdiq edən "Fərqlənmə nişanı"nın yenidən rəsmiləşdirilməsi tələb olunmur.

“Fərqlənmə nişanı” olmadan avtomobil nəqliyyat vasitələri ilə sərnişin və yük daşımalarını həyata keçirən şəxslərin qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş qaydada məsuliyyətə cəlb edilməsi Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən aşkar edildiyi təqdirdə Vergilər Nazirliyi məlumatlandırılmaqla Vergilər Nazirliyi tərəfindən həyata keçirilir və buna görə 40 AZN məbləğində maliyyə sanksiyası tətbiq edilir.

“Fərqlənmə nişanı”ndan fərqli olaraq “Xüsusi fərqlənmə nişanı”nı vergi ödəyicisi müəyyən edilmiş formada ərizə ilə müraciət etdikdən sonra 5 gün ərzində verilməlidir. Nəqliyyat Nazirliyi bu nişanı verməkdən imtina edərsə imtinanın səbəblərini göstərməklə ərizənin verildiyi tarixədək 5 gün ərzində yazılı məlumat verməlidir.  İstehsal fəaliyyətini təmin etmək üçün işçilərinin və özünəməxsus yüklərin daşınmasında istifadə olunan avtomobil nəqliyyatı vasitələri sadələşdirilmiş vergi növü üzrə vergitutma obyekti sayılmadığı üçün bu nişanın alınması üçün heç bir əlavə ödənişin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulmayıb.

Bundan əlavə Azərbaycan Respublikası qanunvericiliyinə əsasən xüsusi nişan və avadanlıqlarla təchiz olunmuş xüsusi təyinatlı (sahibkarlıq fəaliyyəti çərçivəsində onlara digər vergi ödəyiciləri tərəfindən göstərilən bu cür xidmətlər istisna olmaqla), habelə dövlət hakimiyyəti orqanlarının, büdcə təşkilatlarının və yerli özünüidarəetmə orqanlarının, Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankının, hasilatın pay bölgüsü, əsas ixrac boru kəməri haqqında və bu qəbildən olan digər sazişlər çərçivəsində fəaliyyət göstərən xarici podratçıların və subpodratçıların, dövlət fondlarının, xarici ölkələrin diplomatik və konsulluq nümayəndəliklərinin, beynəlxalq təşkilatların nümayəndəliklərinin rəsmi istifadəsi üçün nəzərdə tutulan avtomobil nəqliyyatı vasitələri üçün "Fərqlənmə nişanı" və ya "Xüsusi fərqlənmə nişanı" alınmır, sadəcə bu cür avtomobil nəqliyyatı vasitələrinin sahibləri həmin avtomobil nəqliyyatı vasitələri barədə Vergilər Nazirliyinə məlumat verməlidir.

 

Hazırladı:

Remedium HM-nin sədri

Əli Əliyev

 

İnzibati məhkəmə icraatında iddianın mümkünsüzlüyü vətəndaşın hüquq və azadlıqlarının məhkəmə təminatının pozulması hesab edilə bilərmi?

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının (bundan sonra mətndə Konstitusiya) 71-ci maddəsinin VI və VII hissələrinə əsasən insan və vətəndaş hüquqları və azadlıqları Azərbaycan Respublikası ərazisində birbaşa qüvvədədir (1, səh.23). İnsan və vətəndaş hüquqlarının və azadlıqlarının pozulması ilə əlaqədar mübahisələri məhkəmələr həll edir və  məhkəmə hakimiyyətinin ədalət mühakiməsi yolu ilə həyata keçirilməsi Konstitusiyanın 125-ci maddəsinin I hissəsində təsbit edilmişdir (1, səh.48).

Konstitusiyanın 60-cı maddəsinin I hissəsinə əsasən hər kəsin hüquq və azadlıqlarının məhkəmədə müdafiəsinə təminat verilir (1, səh.19). Bu normanın mənasına görə şəxsin məhkəmə müdafiəsi hüququ hər hansı bir çərçivə ilə məhdudlaşdırıla bilməz və bütün məhkəmə instansiyalarına aiddir. Hüquq və azadlıqların müdafiəsinə dair məhkəmə təminatı hər kəsin doğulduğu andan toxunulmaz, pozulmaz və ayrılmaz hüququdur.

İnsan hüquqları haqqında Ümumi Bəyannamənin 8-ci, Konvensiyanın 6-cı, Vətndaş və siyasi hüquqlar haqqında Beynəlxalq Paktın 14-cü maddələrinə görə hər bir şəxs, ona qarşı irəli sürülən istənilən cinayət ittihamına baxılması zamanı və yaxud hər hansı bir mülki prosesdə onun hüquq və vəzifələrinin müəyyən edilməsi zamanı qanun əsasında yaradılan səlahiyyətli, müstəqil və qərəzsiz məhkəmə tərəfindən ədalətli və açıq məhkəmə araşdırması hüququna malikdir.

Məhkəmə müdafiəsi hüququnun tam həcmdə həyata keçirilməsi və pozulmuş hüquqların ədalət mühakiməsinin əsas prinsiplərinin tələblərinə cavab verən şəkildə bərpa edilməsi üçün qanunvericilikdə digər təminatlar da nəzərdə tutulmuşdur.

Ardını oxu...
 

Şəxsi və ailə həyatına hörmət hüququ

 

Hər birimizin şəxsi həyatı var və bu heç bir halda məhdudlaşdırıla və ya aradan qaldırıla bilməz. Bizim bu hüququmuz “İnsan hüquqlarının və əsas azadlıqlarının müdafiəsi haqqında Konvensiya”nın 8-ci maddəsi və Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 32-ci maddəsi ilə qorunur. Həmin maddələr şəxsi və ailə həyatına hörmət hüququ və şəxsi toxunulmazlıq hüququ adı altında bizim hüquqlarımızı qoruyaraq aşağıda qeyd edilənləri özündə əks etdirir:

Ardını oxu...
 

İstehlakçılar və onların hüquqları

Geniş mənada istehlakçı varlığını, həyatını və fəaliyyətlərini davam etdirə bilmək üçün mal və xidməti əldə edən və onu istifadə edən şəxslərə deyilir. İqtisadi mənada isə, istehlakçı şəxsi tələbatını ödəmək məqsədi ilə mal, iş və xidmətlərdən istifadə edən, onları alan, sifariş verən, yaxud almaq və ya sifariş vermək niyyəti olan şəxsdir. Cəmiyyətdəki bütün şəxslər istehlakçıdır. Bu baxımdan istehlakçı hüquqlarının qorunması, insanların hüquqlarının qorunması deməkdir. Çünkü insanların şəxsi tələbatları onların iqtisadi və sosyal-mədəni təlabatları deməkdir. Yəni dünyaya gəlişilə hər bir insan istehlakçıya çevrilir. İstehlakçı olmaq üçün heç də həmişə ticarət, iaşə və ya məişət xidmət obyektinə getməyiniz gərəkmir. Evdəykən, televizora baxarkən, radio dinləyərkən də siz bir istehlakçısınız.

Ardını oxu...
 

Hüquqlarımı bilsəydim belə olmazdı

İlk öncə bu iyrənc və heç kimə arzulamadığın işə başlayanda 17 yaşım vardı. Aldadıldım. Savadsız, cahil olmağımdan istifadə etdilər. Nə biləydim ki, sonum belə olacaq. Sevginin gözü kor olur düz deyirlər. Onun 26 yaşı vardı. Yolda tanış olduq. Məni sevdiyini, mənsiz yaşaya bilməyəcəyini, bir könüldən min könülə vurulduğunu bildirərək dalımca sürünürdü. Anam, atama qulaq asmadım qoşulub onunla qaçdım. Axı nə biləydim! Qaçdıqdan sonra onun dostlarının köməkliyi ilə guya toy edib evləndik. Nə biləydim ki, bu dostlar bu qurma oyunun aktyorları, rejissorlarıdır. Axı o yaşda mən kimi tanıya bilərdim.

Ardını oxu...
 

Azərbaycanda insan hüquqları ilə bağlı bəzi problemlər

İnsan hüquqlarının təmin edilməsi bütün sivil cəmiyyətlərin prioritet istiqamətlərindən biridir. Azərbaycan dövləti müstəqillik qazandıqdan sonra insan hüquqlarının təmin edilməsi üçün müəyyən səylər göstərsə də, insan hüquqlarının təmin edilməsi baxımından problemlər var. Bəzi hüqular barədə konkret misallar göstərməklə ümumi mənzərəni gözləriniz önündə canlandırmaq istəyirəm.
Yaşamaq hüququ – Bu hüquqla bağlı pozuntular geniş yayılmasa da, “yoxdur” desək yanılmış olarıq. Burada bir neçə fakta toxunmaq lazımdır. Kütləvi informasiya vasitələrindən adı hamımıza bəlli olan Elvin Əsgərovun hadisəsinə nəzər salaq. Bu misalı çəkməklə həmin hadisədə yaşamaq hüququnun dövlət tərəfindən pozulduğunu sübuta yetirmək kimi bir iddiam yoxdur. Sadəcə pozuntunun olub-olmamasını müəyyənləşdirmək üçün bəzi dəyərləndirmə meyarlarına toxunmaq istəyirəm. Birincisi, müəyyən etmək lazımdır ki, şəxs polis tərəfindən tutulanda hansı vəziyyətdə idi, sonradan hansı vəziyyətə düşdü? İkincisi, konkret ölüm faktı ilə bağlı cinayət işi başlamalı, polislərin əməlində cinayət tərkibinin olub-olmadığı aydınlaşdırılmalı, əgər mərhumun ölümündə onları təqsiri sübuta yetirilərsə, onlar dərhal tutduqları vəzifədən uzaqlaşdırılmalı və cinayət məsuliyyətinə cəlb edilməlidirlər. Bu baxımdan, qeyd etməliyəm ki, dövlətin üzərinə effektiv istintaq tədbirləri həyata keçirmək vəzifəsi düşür.

Ardını oxu...
 

Faciənin faciəsi

Faciənin həyatında ilk faciəsi elə doğulduğu andan başlamışdı. Anası onu dünyaya gətirərkən həyatını itirmişdi. Uşaq vaxtlarından da bəxti heç gətirmirdi.
İllər ötdü... Faciə artıq ailə həyatı qurmuşdu. 3 ildən artıq ailəli olmasına baxmayaraq, uşaqları yox idi. Elə əri Kamal buna görə də ondan boşanmaq istəyirdi. Çox keçmədi ki, Kamal Faciənin ana olmaq iqtidarında olmadığını başa düşən kimi onu boşadı.
Faciənin ona “faciə” adını verən atası da artıq həyatda yox idi. Sığınmağa kimi kimsəsi olmasa da, atasının sağ ikən onun  adına rəsmiləşdirdiyi iki otaqlı evi var idi.
Faciə şadlıq evlərinin birində xadimə işləməyə başlamışdı. Lakin, çox çətin işin müqabilində aldığı qəpik-quruş onun dolanışığına yetmirdi.

Ardını oxu...
 
<< Başlamaq < Əvvəlki 1 2 3 Növbəti > Axırıncı >>

Səhifə 1 > 3-dəan

Xəbərlər

21.11.2014

CPM-ə Edilən Dəyişikliklər Mövcud Praktikanı Dəyişir.

Son günlər ərzində Azərbaycan Respublikası Cinayət-Prosessual Məcəlləsinə edilən dəyişikliklər illər ərzində mö...

30.09.2014

FIDIC Müqavilələri və onların əsas xüsusiyyətləri mövzusunda iki günlük təlim keçirildi.

“Azərbaycan Yeni Nəsil Hüquqşünaslar Assosiasiyası”İctimai Birliyi ilə Remedium Hüquq Mərkəzinin əməkdaşlığı çə...

28.08.2014

Remedium HM-nın həmtəsisçisi və Remedium HK-nın koordinatoru vəkil adını qazandılar.

Remedium Hüquq Mərkəzinin həmtəsisçisi Fuad Qəşəmov və Remedium Hüquq Klinikasının koordinatoru Faiq Kazımov ...